ТОҶИК-МУҲОҶИР-ЧЕЧЕНҲО


Ҷумбиши «Муҳоҷирони кории тоҷик» дар Федератсияи Русия тасмим гирифта аст, дар моҳи сентиябри соли равон тағйири ном кунад. Мақсад аз иваз намудани номашро роҳбарияти ин ҷумбиш дар боло бурдани обу рӯйи миллати тоҷик дар Русия унвон мекунад. Каромат Шарипов раиси Ҷумбиши «Муҳоҷирони кории тоҷик», мегӯяд: «Имсол мо шиҳиди он мегардем, ки обу рӯйи миллати тоҷик дар Руссия , чанд зина боло хоҳад шуд. Ҷунбиши муҳочирон бо ёрии масъулини Федератсияи Русиия номи худро ба «Асамблеяи халқҳои Тоҷикистон» иваз хоҳад намуд. Анҷумани мо дар охири сентябр, баргузор хоҳад гашт». Мақсад аз ин тадбир аз байн бурдани ҳама бадгуихо нисбат ба миллати мо мебошад».

ИмрӯзNews

Ин ҳам дар ҳолест, ки зимни суҳбати мо бо чанд нафар муҳоҷирон онҳо мегуфтанд солҳои ахир кӯшиш мекунанд дар Русия, тоҷик будани худро пинҳон намуда, симову рафтори худро ба мардуми Қафқоз монанд намоянд, то ҳуқуқҳои онҳо сари ҳар қадам поймол нагардад.

Каромат Шарипов, дар пайи ин назари муҳоҷирони тоҷик мегӯяд:

«Табибҳо аз Сино фахр мебаранд, қумандонҳо аз Суворов, ҷавонони Тоҷикистон аз Чеченҳо, тоҷикон мехоҳанд онҳоро низ ҳамчун марди зираку нотарс шиносанд. Тоҷикон то соли 2001-ум, то пайдо шудани ҷамъияти тоҷикон «Тоҷик-диаспор», ҳаракат мекарданд, ки соҳиби шаҳодатномаи ӯзбекистон шаванд. ӯзбеконро давлати худ сарпаноҳӣ менамуд.Шукронаи Худо, имрӯз чунин фикрҳо аз сари бисёриҳо берун гашт.Чунин рӯз хоҳад шуд, ки тоҷик на аз будани чечен худшуносӣ карда, фахр намояд. Ҳаракати ҳамаи мо ин аст, ки аз тоҷик будани худу фахри миллиро нишон додан аст».

Ҳангоми суҳбат, бо чанд нафар муҳоҷир дар мавриди тақлид намудани онҳо ба мардуми ғайритоҷик дар Русия онҳо назарҳо гуногун доштанд. Аксарият сабаби ин амали худро дар кам шудани монеаҳо аз ҷониби пулиси ин кишвар медонистанд.

Ёқуби Ҳалим, собиқ муҳоҷирои тоҷик, ки айни ҳол дар Тоҷикистон кору фаъолият мекунад, мегӯяд:

«Аз он сабаб, ки ҷавонони ченен нисбат ба дигар миллатҳо дар Русия ғайрати бештар аз худ нишон медиҳанд ва як каме чашми Русҳоро ҳам бо ин рафтори худ тарсондаанд, фикр мекунам аз ҳамин хотир ҷавонони тоҷик мехоҳанд ба онҳо тақлид кунанд. Аммо то куҷо дар ин тақлид муваффақ мешаванд ҳанӯз номаълум аст. Зеро бояд он ғайрати чеченҳоро ҳам дар худ таҷассум кунанд. Дар маҷмуъ фикр мекунам беҳтар аст, шеваи муҳофизат аз ҳуқуқи худро пайдо кунанд, ҷавонони тоҷик, беҳтар аст».

Муҳоҷири дигар мегуфт, ҳамаи кушишҳои муҳоҷирон, ки худро ба намояндагони мардуми қафқоз монанд кардан мехоҳад, барои ҳимояти худ аз чашми пулиси Русия аст. Заурбеки Мирзо, як муҳоҷири тоҷик, ки айни замон дар сохтумонҳои шаҳри Маскав кору зиндагӣ дорад, мегӯяд, симои «чеченӣ» доштан барои дилхоҳ муҳоҷир дар Русия онҳоро аз чанд мушкилот эмин медошта аст. Номбурда мегӯяд:

«Аввалан ҳеҷ бадие надорад, ки тоҷикбачаҳо дар Русия худро бо бачаҳои Чечен ё Доғистон монанд дидан мехоҳанд. Чунки онҳо ҳам мусалмонанд ва мусалмонҳо ҳама бародари ҳамдигаранд. Дуюм дар ҳоле, ки беқадртарин муҳоҷир дар Русия ин муҳоҷир аз Ӯзбекситон ва Тоҷикистон аст, агар муҳоҷирони ин ду кишвар худро бо чечену дорғистонӣ монанд мекунанду аз ҷафои пулиси Русия эмин мемонанд ин ба фоидаи кор аст. Дар ҳоле, ки ҳеҷ мақоми дигари Тоҷикистонӣ наметавонад пуштигирӣ муҳоҷири тоҷик бошад. Масалан ман ҳеҷ гоҳ аз он шарм намедорам, ки ба бачаҳои чечен ва доғистонӣ монанд бошам. Чун ки борҳо пулис маро ба онҳо монанд кардаст ва ҳуҷҷатҳоямро талаб накардаву маблағамро нагирифта аст».

Ба гуфтаи коршиносон дар ҳоле, ки муҳоҷирони тоҷик дар Русия нотифоқанд, ҳеҷ як симое наметавонад онҳоро наҷот бидиҳад. Зафар Қурбонов, адвакати тоҷик дар Федератсияи Русия, мегӯяд:

«Аввалан бояд қайд кунам, ки ҷавонони имрӯзаи мо воқеан камбуди доранд ин дасти нотавон ҳукумати пуштногири онҳост. Аз ин хотир мехоҳанд худро ҳамчун ҷавонони қафқози зӯру тавоно нишон диҳанд, ки ин намешавад. Зеро аввалан барои ин бояд иттиҳоди миллати тоҷикро дошта бошад. Ман худ ки дар Русия қарор дорам ва то ба имрӯз қариб ҳама ҷойи Русия будам, гаштам ва аз аҳволи тоҷикон огоҳам, ҳеҷ як тоҷике аз тоҷики дигар пуштибонӣ намекунад. Аламовараш инаст, агар иттиҳод бошад ин дасту бозу пайдо мешавад. Вале чунин симонишондиҳиҳои бемаънӣ фоида надорад. Бояд худ воқеан дар асл чунин бошад. Тақлид худ ба фикри ман як гумроҳист, иттиҳод бояд дошт. Агар тоҷике дар ягон мушкили монд, онро дастгири кард. Онгоҳ ба мисли мардуми қафкоз ҷавонмард мешавӣ, на ин ки танҳо бо шумули онҳо худро нишон додан».

Ҳамчунин Заурбеки Мирзо, яке аз сабабҳои дигари чеҳранамоии муҳоҷирони тоҷикро дар Русия ва «тарсуӣ»-и онҳоро дар нотифоқи онҳо медонад. Номбурда мегӯяд:

«Аслан муҳиҷирони тоҷикон дар Русия дар вагонҳо зиндагонӣ мекунанд. Бовар кунед вақте ба хабаргирии эшон меравию бо онҳо ҳамсуҳбат мешавед фақат дар ғайбати якдигаранд. Дар ҳамон вагоне, ки 7-8 нафар шабу рӯз якҷояанд, агар лаҳзе нафаре аз онҳо дар байнашон набошад зуд ба ғайбаташ мегузаранд. Пас, Шумо гумон мекунед, агар нафаре аз инҳо ба мушкилие мувоҷҷеҳ шавад дигарон дастгири ӯ мешаванд? Ҳеҷ гоҳ. Вале бовар кунед, дар анаи ҳамин маҳаллаҳо нафаре агар ба тарафи як намояндаи мардуми қафқоз бо чашми «каҷ» назар кунад, бо гузаштани соате пайдо мешаванд 20-30 нафараш барои ҳимояи як тан аз ҳаммиллати худ».

Ҳамчунин Ғаффор як муҳоҷири тоҷик ҳангоми суҳбат мегуфт, ӯ боре ҳатто дар Русия муяшро ранг намуда аст, то мушкилияш «осон» шавад. Вале кормандони пулис, чун ҳуҷҷати ӯро диданд, ки муйи сараш мувофиқат намекарда аст ӯро як ҳақорат «обдор» намуда, ҷаримааш карданд.

Один комментарий

  1. Хусрав

    Агар дар боли хар зин зани хам,хар хеч гох асп намешавад. Ба бачахо кавкази факат он мухочирон таклид мекунанд, ки як фикри худро надоранд.Он хо ду калимаро бо забони руси гуфта наметавонанду худро ман чечен гуфта мегарданд.Фикр намекуанд ки акценти кавказихо аз акценти точикон фарк мекунанд ва дилхох корманди милиса баъди як-ду савол, кавкози набудани онхоро муайан мекунад.

Добавить комментарий

Войти с помощью соцсетей 

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *